Phân tích và chỉ ra ý nghĩa của các nguyên tắc cơ bản trong tổ chức ngân sách nhà nước?

Hỏi: Phân tích và chỉ ra ý nghĩa của các nguyên tắc cơ bản trong tổ chức ngân sách nhà nước?

Đáp:

1. Nguyên tắc thống nhất trong việc tổ chức ngân sách nhà nước.

• Được chia thành nhiều cấp song các cấp là bộ phận cấu thành 1 hệ thống ngân sách duy nhất và thống nhất.
• Các cấp có hoạt động thu, chi độc lập nhưng phải nhất quán, tuân theo chuẩn mực, chế độ , chính sách đc quy định.
• Muốn đc như vậy cần:

+ thể chế hóa các quy định, chế độ, chính sách thành quy định pháp luật

+  đảm bảo sự nhất quán trên phạm vi toàn quốc về các quy định nhất quán.

+  tạo cơ sở pháp lý cho mối quan hệ ns cấp trên với ns cấp dưới về điều chuyển vốn giữa các cấp ngân sách.

(ý nghĩa pháp lý: có cơ chế pháp lý đúng đắn để vận hành hoạt động các cấp ngân sách trên phạm vi toàn quốc, điều chỉnh cụ thể các vấn đề liên quan đến tổ chức, điều hành ngân sách, chấp hành ngân sách,.. đảm bảo sự nhất quán trong khâu thi hành)

1. Nguyên tắc độc lập, tự chủ của các cấp ngân sách

• Các câp ngân sách độc lập, tự chủ trong chừng mực, giới hạn của pháp luật, thể hiện ở việc đc cấp nguồn thu và tự chủ trong nhiệm vụ chi.
• Để đảm bảo nguyên tắc thì :

Phân giao nguồn thu và nhiệm vu chi cho các cấp

Cho các cấp ns có quyền quyết định trong việc sử dụng

• Hiến pháp 2013 quy định:

quốc hội quyết định nguồn thu, nhiệm vu chi cho NSTW, NSĐP

HĐND TỈNH quyết định nguồn thu, nhiệm vu chi cho ns các cấp huyện, xã thuộc địa bàn tỉnh.

(ý nghĩa pháp lý: đảm bảo cho mỗi cấp ngân sách đều được phân giao nguồn thu và nhiệm vụ chi cụ thể bởi cơ quan quyền lực nhà nước ở trung ương và địa phương. ở một mức độ nhất định nào đó, cấp ngân sách địa phương có sự độc lập, tự chủ trong tổ chức,điều hành ngân sách địa phương mình nhưng không vượt quá giới hạn pl)

1. Nguyên tắc tập trung quyền lực trên cơ sơ phân định thẩm quyền giữa các cấp chính quyền trong hoạt động ngân sách.

• Tập trung quyền lực thể hiện ở chỗ : quyền quyết định của quốc hội, sự điều hành của chính phủ đối với nsnn;  thể hiện vai trò chủ đạo của NSTW
• Xác định rõ quyền hạn, nhiệm vụ của từng cấp ngân sách
• Xu hướng: phát triển nguồn thu cho nsdp, thúc đẩy địa phương phấn đấu chủ động cân đối ngân sách
• Để thực hiện đc nguyên tắc thì:

Phải đảm bảo đc quyền quyết định tối cao của quốc hội, quyền điều hành thống nhất của chính phủ

Đảm bảo tính chủ động, tăng thu nhập cho ngân sách địa phương.

(ý nghĩa pháp lý: xác định rõ quyền hạn và trách nhiệm của từng cấp chính quyền nhà nước trong hoạt động thu chi ngân sách; xu hướng phân định thẩm quyền là tăng nguồn thu cho ngân sách địa phương, thúc đẩy địa phương phấn đấu chủ động cân đối ngân sách…; đảm bảo quyền quyết định tối cao của quốc hội và quyền thống nhất điều hành của chính phủ trong tổ chức và quản lý ngân sách nhà nước, đảm bảo tính chủ động, đồng thời tăng cường trách nhiệm cho chính quyền địa phương trong quá trình chấp hành ngân sách để phát triển kte- xã hội của địa phương)