Phân tích cơ cấu của quan hệ pháp luật hành chính

Hỏi: Phân tích cơ cấu của quan hệ pháp luật hành chính

Đáp: ● Chủ thể
– Chủ thể QHPLHC là các bên tham gia QHPLHC (CQNN, tổ chức, cá nhân tham gia vào QHPLHC)
– Phải có năng lực chủ thể PLHC
– Gồm: chủ thể bắt buộc: CQHC
Chủ thể tham gia: công dân, ban lãnh đạo các doanh nghiệp và các đơn vị cơ sở khác
● Khách thể
– Là hành vi (hành động hoặc không hành động), cách xử sự của những chủ thể tham gia QHPLHC
– Các QPPLHC trực tiếp quy định khách thể (hành vi) có thể xảy ra, các quyền và nghĩa vụ qua lại của các bên tham gia quan hệ gắn liền với hành vi đó.
● Nội dung
– Gồm các quyền và nghĩa vụ pháp lý hành chính, nghĩa là các quyền và nghĩa vụ mà QPPLHC quy định cho các chủ thể sẽ có được hoặc phải gánh chịu khi tham gia QHPLHC.
– Bên chủ thể bắt buộc: có quyền ra mệnh lênh cho các chủ thể tham gia QHPLHC phải tuân theo, còn các chủ thể khác của QHPLHC cũng có quyền, nhưng chỉ là những quyền được yêu cầu, kiến nghị, được thông tin, được bảo vệ…
– Đối với các chủ thể bắt buộc trong QHPLHC thì các quyền đồng thời là các nghĩa vụ pháp lý, còn các nghĩa vụ pháp lý của các chủ thể khác trong QHPLHC là những nghĩa vụ độc lập với quyền, ví dụ phải thực hiện mệnh lệnh của chủ thể bắt buộc.
Điều kiện làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt quan hệ pháp luật hành chính
Sự kiện pháp lý hành chính là một trong ba yếu tố/ điều kiện cần thiết, những là yếu tố/ điều kiện cuối cùng có tính quyết định làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt các QHPLHC. Ba yếu tố/ điều kiện đó là:
– QPPLHC là điều kiện cơ sở: chỉ là cơ sở cho sự phát sinh QHPLHC, chứ không mặc nhiên làm phát sinh QHPLHC
– Chủ thể: có đủ năng lực hành vi hành chính do PLHC quy định (chủ thể thực hiện và chủ thể tham gia QHPLHC)
– Xuất hiện, tồn tại những sự kiện pháp lý hành chính cụ thể
Trong b điều kiện trên, 2 điều kiện đầu là điều kiện cần, còn điều kiện thứ 3 là điều kiện đủ.
Chỉ khi tồn tại cả 3 điều kiện thì QHPLHC mới phát sinh.