Phân cấp quản lí ngân sách nhà nước là gì? Tại sao phải phân cấp quản lý ngân sách nhà nước? Tại sao pháp luật lại quy định hệ thống quản lý ngân sách nhà nước phải được thiết kế theo mô hình tổ chức chính quyền?

Hỏi: Phân cấp quản lí ngân sách nhà nước là gì? Tại sao phải phân cấp quản lý ngân sách nhà nước? Tại sao pháp luật lại quy định hệ thống quản lý ngân sách nhà nước phải được thiết kế theo mô hình tổ chức chính quyền?

Đáp:

Phân cấp quản lý NSNN là việc phân định trách nhiệm, quyền hạn, nghĩa vụ của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong quản lý và điều hành NSNN

Lý do phải phân cấp quản lý NSNN:

• Mỗi cấp chính quyền đều có nhiệm vụ cần bảo đảm bằng những nguồn tài chính nhất định mà các nhiệm vụ đó mỗi cấp đề xuất và tự bố trí chi tiêu hiệu quả hơn là có sự áp đặt từ trên xuống.
• Mặt khác cần có chính sách và biện pháp khuyến khích chính quyền địa phương phát huy tính độc lập, tự chủ, tính chủ động, sáng tạo của địa phương mình trong quá trình phát triển kinh tế xã hội trên địa bàn. Một số khoản thu như: tiền cho thuê mặt đất, mặt nước đối với doanh nghiệp, tiền cho thuê và bán nhà thuộc sở hữu nhà nước, lệ phí trước bạ, …giao cho địa phương quản lý sẽ hiệu quả hơn.

Việc xác định mỗi cấp chính quyền là một cấp ngân sách là hoàn toàn hợp hiến và hợp pháp. (phù hợp với điều 111 hiến pháp 2013 và luật tổ chức chính quyền địa phương 2015). Bởi vì để đảm bảo mỗi cấp chính quyền địa phương có thể tự chủ trong việc thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn của mình, các cấp chính quyền địa phương cần có nguồn thu riêng có khả năng đáp ứng nhu cầu chi tiêu của địa phương. Thứ hai, nó nhằm phát huy tính chủ động và sáng tạo trong thu chi ngân sách NN, tránh sự thụ động, ỷ lại từ cấp trên rót xuống cấp dưới,…